درمان ناباروری : تلقیح درون رحمی یا همان IUI

این روش درمان ناباروری به دلیل سابقه ی طولانی ای که دارد در واقع پدربزرگ تمامی روش های درمان ناباروری در زنان محسوب می گردد. درمان مشکلات باروری با استفاده از این روش از اواخر قرن ۱۸ ام مرسوم بوده است و افراد برای بهبود خود به این روش روی می آورده اند. در آن زمان اما روش انجام کار به خوبی و دقت امروز نبود. در آن دوره اسپرم را در درون ظرفی خمره ای شکل نگه می داشتند تا رحم آمادگی ورود اسپرم را با آزاد سازی تخمک های مناسب و با کیفیت پیدا نماید. اما امروزه اسپرم را کاملا محافظت می کنند و در درون ظروف های تمیز و بهداشتی و مناسبی قرار می دهند تا آماده ی جفت گیری با تخمکی که از رحم آزاد شده است گردد و عمل لقاح و به طبع آن ایجاد جنین به بهترین نحو ممکن انجام گیرد. روشی که امروزه از آن برای درمان ناباروری استفاده می گردد. علامت اختصاری  این روش IUI می باشد که مخفف کلمات توضیح دهنده ی این روش به لاتین می باشد.

 

آیا استفاده از IUI برای من مناسب می باشد؟

استفاده از این روش درمان ناباروری برای افرادی توصیه می گردد که شریک جنسی آن ها ( طرف مرد) قادر نیست اسپرم هایی با کیفیت و یا با کمیت مناسب برای عمل لقاح و جفت گیری ایجاد نماید و از همین رو در باروری با مشکل رو به رو می باشد. ( همان طور که بر کسی پوشیده نیست؛ هر چه تحرک اسپرم کمتر باشد و کمتر تحرک داشته باشد، به طبع آن شانس کمتری نیز برای رساندن خود از واژن به تخمک و سپس ایجاد لقاح با آن خواهد داشت. چرا که جنین زمانی شکل می گیرد که اسپرم قادر باشد خود را به تخمک برساند و با آن ترکیب گردد تا عمل لقاح و ساخت و پس از ان جنین صورت گیرد. )

استفاده از این روش هم چنین می تواند برای افرادی که برای تخمک گذاری هر چه بیش تر و هر چه با کیفیت تر از دارو استفاده می کنند و یا با مصرف داروهای تجویز شده از طرف پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی به دنبال آزاد سازی بیش از حد طبیعی تخمک توسط رحم خود هستند مفید واقع گردد. این روش هم چنین می تواند برای افرادی که برای هر چه زودتر انجام گرفتن عمل تلقیح تلاش می کنند نیز مفید باشد. به بیان دیگر؛ استفاده از این روش برای تمامی گروه هایی که در بالا به آن ها ذکر شد می تواند شانس بارداری را در ان ها بیش از پیش افزایش دهد.

از جمله سایر بیماری های بارداری که با کمک این روش درمان می شوند عبارت اند از :

  • بارداری غیر معمول
  • زخم دهانه ی رحم و یا بروز اختلالاتی در در مخاط دهانه ی رحم
  • احساس درد شدید هنگام ایجاد رابطه ی جنسی در زن
  • به وجود آمدن مشکلاتی در انزال و نعوظ در مردان
  • انتقال یافتن بیماری های مقاربتی به هر یک از طرفین در هنگام برقراری رابطه ی جنسی. بیماری هایی مانند ایدز یا HIV و هم چنین هپاتیت.
  • حساسیت به منی. ( که در برخی از زنان ممکن است وجود داشته باشد.)

استفاده از روش IUI بیش تر زمانی مناسب است که زن از تعداد اسپرم زیادی برای باردار شدن خود و ایجاد جنین استفاده می کند و یا برای مردانی که پیش از پایان دوره ی درمان سرطان خود قبلا اسپرم خود را با کمک موسسات و آزمایش گاهی متخصص این امر منجمد کرده اند و پس از آن که دوره ی درمان سرطان آن ها به اتمام رسیده است اقدام برای بچه دار شدن کرده اند.

روش IUI چگونه کار می کند؟

این روش برای این که بتواند در بدن فرد بیمار کارآیی داشته باشد نیاز به انجام شدن تخمک گذاری دارد. با توجه به این مساله می توان این طور نتیجه گیری نمود که حداقل یکی از لوله های رحمی در بدن زن می بایست باز باشد تا این کار انجام گیرد. زمانی که حداقل یکی از لوله های رحمی در بدن زن باز باشد؛ اسپرمی که در داخل منی قرار دارد می تواند خود را به این لوله ها برساند و عمل لقاح را با تخمک انجام دهد تا جنین ایجاد گردد. به هر بار طول درمانی که با روش IUI انجام می گیرد یک سیکل و یا یک دوره می گویند. هر دوره با استفاده از این روش عبارت است از از زمان شروع اولین تخمک گذاری در زمان عادت ماهیانه ی فرد بیمار و انتقال اسپرم ها به بدن زن و تکرار این روند دو هفته پس از انجام روش .

روند اثرگذاری روش IUI به ترتیبی است که در زیره ارائه شده است :

  • تولید تخمک. رحم می تواند به دو صورت ممکن برای بارداری تخمک رها کند. یکی از این روش ها عبارت است از روش غیر تحریکی توسط IUI که پزشک متخصص زنان و زایمان ممکن است در ابتدا این روش را به فرد بیمار توصیه نماید. نام دیگر این روش بارداری به روش طبیعی است پس از گذشت یک دوره و پس از مصرف IUI صحت انجام خود را نشان می دهد. به عبارت بهتر در استفاده از این روش از هیچ داروی بارداری استفاده نمی گردد. یکی دیگر از روش های بارداری در کسانی که با مشکلات عدم باروری دست و پنجه نرم می کنند عبارت است تجویز برخی از داروهای بارداری از طرف پزشک متخصص زنان و زایمان برای فرد بیمار که در این روش مصرف این داروها در بدن بیمار تحریک هر چه بیش تر تخمدان ها را در پی خواهد داشت و باعث خواهد شد تا تخمدان تخمک های هر چه زیادتر و هر چه بیشتری را آزاد سازد و در درون لوله های رحمی قرار دهد که این گونه شانس و احتمال بارداری در فرد بیمار بیش از پیش تقویت می گردد. ( نکته ای که در این جا بایستی به آن اشاره کرد این است که تخمدان زنان معمولا در ماه تنها یک تخم رها می کند که با وجود مشکلات بارداری در برخی از افراد؛ شانس بارداری بسیار کاهش می یابد.)
  • جا به جایی و حرکت تخمک ها

استفاده از بسته های آماده ی پیش بینی تقریبی زمان تخمک گذاری می تواند به شما برای اطلاع پیدا کردن از زمان تقریبی تخمک گذاری رحم شما کمک نماید. اطلاع پیدا کردن از زمان تخمک گذاری از آن جهت دارای اهمیت است که انجام رابطه ی جنسی زمانی بیشترین اثر خود را بر روی بارداری خواهد گذاشت که مقاربت هر چه بیش تر با زمان تخمک گذاری رحم تقارن و هماهنگی داشته باشد.

یکی دیگر از دلایلی که هماهنگی انجام رابطه ی جنسی را با زمان تخمک گذاری را بیش از پیش نشان می دهد این است که در صورت هم زمان بودن این دو مساله؛ عمل لقاح هر چه بهتر و هر با قوام تر صورت می پذیرد و احتمال وقوع مشکلات بارداری و یا ژنتیکی در کودک به حداقل میزان خود خواهد رسید. زمانی که تخمکی توسط تخمدان آزاد گردد؛ دستگاه هشداری را در زمینه ی تغییرات هورمونی نشان می دهد و عمل تلقیح معمولا یک روز پس از این اتفاق انجام می گیرد. یکی دیگر از روش هایی که می توان با کمک آن زمان تخمک گذاری را مشخص نمود مراجعه به پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی است که با کمک روش اولتراسوند می تواند زمان تقریبی تخمک گذاری رحم شما را به شما اطلاع دهد.

  • بهداشتی نگه داشتن اسپرم

زمانی که در بدن شما فرآیند تخمک گذاری انجام شد و از انجام آن اطمینان حاصل کردید؛ نوبت به شریک جنسی شما می رسد تا با ایجاد اسپرم هایی قوی و پرتحرک شرایط هر چه بهتر را برای بارداری شما ایجاد نماید. هر چند که این اسپرم های تولید شده و قرار گرفته در دستگاه تناسلی زن بعد ها توسط خود همین دستگاه کاملا بهداشتی می گردند تا اجازه ی ورود به تخمک را پیدا نمایند. روش انجام این روش به این گونه است که اسپرمی که برای وارد شدن به تخمک انتخاب شده است توسط دستگاه تناسلی بدن زن در درون قشایی از جنس سیال قرار می گیرد تا بیش از پیش آماده ی ورود به تخمک گردد.

  • انجام شدن عمل تلقیح

برای انجام هر چه بهتر و دقیق تر این مرحله ؛ پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی و یا افرادی که برای انجام این کار آموزش های لازم را دیده اند و در این زمینه تخصص دارند؛ لوله ای نازک اما طویل را در درون دستگاه تناسلی فردی که دچار ناباروری است می نمایند و از این طریق اقدام به رساندن اسپرم ها به تخمک ها می کنند. روش انجام این کار به این صورت است که این لوله دقیقا تا محل وجود تخمک ها یعنی لوله های رحمی وارد می شود تا انجام عمل لقاح بیش از پیش با موفقیت و اطمینان انجام گیرد. انجام چنین کاری معمولا دردی به همراه ندارد اما در برخی از زنان ممکن است باعث ایجاد ناراحتی گردد که در صورت اتفاق افتادن بیمار می تواند مراتب را با پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی در میان بگذارد تا او قادر باشد بهترین و موثرترین روش را برای بیمار تجویز نماید و او را راه نمایی نماید.

  • انجام آزمایش بارداری

زمانی که این فرآیند انجام شد و پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی با ایجاد شدن عمل تلقیح اطمینان کافی حاصل نمود؛ نوبت به انجام یک آزمایش بارداری می رسد تا اطمینان حاصل شود که عمل بارداری با موفقیت و بدون مشکلی انجام شده است. آزمایش بارداری در این شرایط معمولا دو هفته پس از انجام فرآیند تلقیح صورت می پذیرد.

انجام روش IUI معمولا چقدر زمان می برد؟

انجام خود روش IUI بیش تر از چند دقیقه به طول نمی انجامد اما مصرف داروهای مرتبت با آن ممکن است تا یک هفته ادامه پیدا نماید. بسته به این که فرد بیمار از چه نوع بیماری ناباروری رنج می برد و شدت و ضعف این بیماری در دستگاه تناسلی فرد چقدر است؛ طول دوره ی درمان می توان متغیر باشد اما در بیش تر مواقع سه و یا چهار دوره ی درمان تا قبل از بارداری و یا شروع درمانی جدید و یا طول دوره ی درمانی جدید کفایت می نماید. یکی از روش هایی که می تواند در صورت عدم موفقیت استفاده از این روش جایگزین گردد روش لقاح آزمایش گاهی است که با نام اختصاری IVF شناخته می شود. بنا به دلایل متفاوتی روش IUI می تواند کارآیی خود را از دست بدهد. یکی از این دلایل عبارت است از عدم جواب دهی این روش بر روی فرد بیمار. فردی که از ناباروری رنج می برد ممکن است چندین دوره ی درمان با استفاده از روش IUI بر روی وی صورت گرفته باشد اما هنوز هیچ جوابی دال بر بارداری نگرفته باشد. یکی دیگر از دلایلی که ممکن است فرد بیمار و هم چنین پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی را قانع نماید تا از روش دیگری به جای این روش استفاده کنند اثرات و عوارض بد و بعضا جبران ناپذیری است که استفاده از این روش ممکن است بر روی برخی از مراجعه کننده ها بگذارد. در شرایط این چنینی و با توجه به وضعیتی که بیمار در آن قرار گرفته است؛ وظیفه ی پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی عبارت است از آگاهی از وضعیت موجود بیمار و از همه مهم تر؛ انتخاب روشی مناسب برای بیمار جهت درمان ناباروری او.

با تکیه بر مطالبی که در این رابطه ذکر شده است ؛ پزشکان متخصص در این زمنیه به زنان ۳۵ سال و به بالا توصیه می کنند که در ابتدای امر برای باردار شدن روش IVF را انتخاب کنند. خواه قبلا و به مدت حداقل دو یا سه دوره از روش IUI استفاده کرده باشند یا خیر.

 

نرخ موفقیت با استفاده از روش IUI چقدر است؟

این که احتمال موفقیت در بارداری با استفاده از این روش چقدر باشد بسته به عواملی دارد که به آن ها اشاره می شود. یکی از عواملی که در احتمال موفقیت با استفاده از این روش اثر مستقیم دارد عبارت است از نوع مشکلی که زوجین در مواجهه با بارداری رو به رو هستند و از آن رنج می برند. یکی دیگر از عوامل تاثیر گذار در کارآیی این روش در کنترل و مهار ناباروری سن زوجین می باشد. سن یکی از مهم ترین دلایل عدم موفقیت این روش در این دسته از افراد است. افزایش سن در زنان بیش از زیاد بودن سن مردان می تواند باعث عدم موفقیت در استفاده از روش IUI گردد. علت این مساله نیز آن است که هر چه سن افراد بالاتر باشد به دلیل پایین آمدن کیفت تخمک و میزان تخمک ها ( در زنان ) و کاهش کیفیت و هم چنین تعداد اسپرم ها ( در مردان) احتمال بارداری بیش از پیش پایین می آید و به طبع آن احتمال موفقیت این روش در این دسته از افراد نیز کاهش می یابد.

مطالعات و بررسی ها نشان داده است که میزان نرخ بارداری در زوج هایی که قبلا سابقه ی حداقل یک بارداری ناخواسته را داشته اند و حداقل از یک دوره ی درمان روش IUI استفاده کرده اند چیزی حدود ۴ تا ۵ درصد است. هم چنین برای همین دسته از افراد زمانی که داروهای بارداری تجویز می گردد؛ نرخ بارداری به ۷ تا ۱۶ درصد افزایش پیدا می کند. اما نکته ای که در اینجا بایستی به ان اشاره شود این مساله است که هنوز هیچ آمار رسمی مبنی بر میزان تولدهای موفق ( یا به عبارت بهتر زنده ) حاصله از استفاده از این روش ها وجود ندارد. به عبارت دیگر؛ هنوز دقیقا مشخص نیست که چه میزان از بارداری هایی که با استفاده از این روش ها صورت گرفته است توانسته اند تا به تولد فرزند زنده و سالم منجر گردند و در صورت مثبت بودن نتیجه؛ این میزان چقدر بوده است.

 

استفاده از روش IUI چه محاسنی به دنبال دارد؟

  • در ابتدا بایستی این مساله را متذکر شد که استفاده از روش IUI اولین انتخابی است که زوجین ممکن است پیش پای خود ببینند. علت این مساله نیز آن است که استفاده از این روش در مقایسه با سایر روش ها ارزان تر و کم خطر تر می باشد. از جمله سایر روش های دیگری که در رابطه با درمان ناباروری می توان به آن ها اشاره کرد می توان از فن آوری های کمک به بارداری یا همان ART اشاره نمود که روش IVF از زیر مجموعه های این روش های به حساب می آید.
  • در زوج هایی که طرف مرد با مشکلات بارداری مواجه است استفاده از روش IUI بیش از سایر روش های می تواند موثر و مفید واقع گردد. در واقع در صورت وجود چنین شرایطی بهتر است تا زوجین زمان خود را برای هماهنگی زمان ورود اسپرم و تخمک گذاری تلف نکنند و با استفاده از این روش شانس بارداری در خود و شریک جنسی خود را بیش از پیش افزایش دهند.
  • تحقیقات نشان داده است که استفاده از روش IUI در زوج هایی که دچار مشکلات باروری های ناخواسته بوده اند در مقایسه با استفاده ی صرف از داروهای باروری ( و بدون استفاده از روی IUI) نتایج بهتری را گرفته اند و از درمان خود بیش تر رضایت داشته اند. به عبارت بهتر نرخ باروری در این دسته از افراد بهتر بوده است.
  • استفاده از این روش ها به زوجین کمک می نماید تا عمل لقاح و باروری به صورت کاملا طبیعی انجام گیرد تا مشکلی در آینده متوجه زوجین و جنین آن ها در زمان بارداری نشود.

استفاده از روش IUI چه معایبی را به دنبال دارد؟

  • زمانی که تخمک گذاری در دستگاه تناسلی بدن زن انجام می گیرد؛ فرد بیمار به همراه شریک خود بایستی هر چه زودتر به مطب پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی مورد اطمینان خود مراجعه کنند. ممکن است زن چیزی حدود ۲۴ تا ۳۶ ساعت قبل از زمان تخمک گذاری متوجه این مساله گردد. پس زمان کافی را به همراه شریک جنسی خود در اختیار خواهد داشت تا با مراجعه به پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی از راه نمایی ها و معاینات و تجویزهای او بهره مند گردند.
  • از آن جایی هماهنگی ورود اسپرم به لوله های رحمی با آزاد شدن تخمک ها در درون این لوله ها بسیار لازم و حیاتی است؛ این احتمال وجود دارد که پزشک از مرد بخواهد که همان جا و در مطب با خودارضایی و جمع آوری اسپرم خود در درون یک ظرف کوچک؛ شرایط را هر چه سریع تر برای انجام شدن عمل تلقیح ایجاد نماید.
  • استفاده از قرص ها و داروهایی بارداری در کنار معایب فراوانی که به همراه خود دارند؛ دارای معایبی نیز می باشند که می توان به احتمال بیش تر به دنیا آوردن بیش از یک کودک در یک نوبت از بارداری ( چند قلو به دنیا آوردن) اشاره کرد. هم چنین استفاده از این مواد برای بارداری ممکن است خطرات و ریسک های مرتبط با بارداری را نیز در این دسته از افراد افزایش دهد. بنابراین و به عنوان مثال اگر شما برای تخمک گذاری بیش تر قبل از استفاده از روش IUI از قرص های بارداری نظیر کلومیفن سیترات استفاده می نماید؛ بایستی به شما این مساله را گوش زد نمود که شانس و احتمال دو قلو زایی در شما تقریبا ۱۰ درصد می باشد. یا اگر شما برای تخمک گذاری زیاد رحم شما از گونادوتروپین استفاده می نمایید، احتمال چند قلو به دنیا آوردن در شما چیزی حدود ۳۰ درصد است که میزانی قابل توجه است.
  • یکی دیگر از عوارضی که مصرف قرص های گونادوتروپین ممکن است در فرد بیمار ایجاد نمایند؛ سندروم تخمک گذاری بیش از حد و غیر عادی در دستگاه تناسلی زن می باشد که ممکن است به احتمال ۱۰ تا ۲۰ درصد در این دسته از بیماران به وقوع بپیوندد. این بیماری با نام اختصاری OHSS شناخته شده است و در صورت مصرف قرص های گونادوتروپین ممکن است به صورت خفیف در بدن بیمار بروز پیدا نماید و وی را با مشکلاتی مواجه نماید. از جمله مشکلاتی که این سندروم می تواند برای بدن فرد بیمار ایجاد نماید عبارت است از تولید بیش از حد و غیر طبیعی تخمک در تخمدان ها و حرکت این تخمک ها به طرف ناحیه شکمی فرد. پس از آن که این تخمک ها به این ناحیه از بدن فرد رسیدند؛ قشایی که هر تخمک را فرا گرفته است پاره می گردد و باعث می شود تا مواد درون این قشاها در بدن فرد رها گردند که می تواند مشکلاتی جنسی و حتی گوارشی را برای فرد ایجاد نماید. یکی از مهم ترین نشانه های ابتلا به این بیماری؛ دل دردها و دل پیچه های شدیدی است که فرد بیمار می تواند در دوران استفاده از این قرص ها احساس نماید. البته با مراجعه به پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی فرد مبتلا می تواند تحت معاینات تخصصی قرار گیرد. بنا به شدت این بیماری؛ پزشک مسئول ممکن است روش های درمانی متفاوتی را در پیش گیرد. یکی از روش های مرسوم برای جلوگیری از اتفاق افتادن دوباره ی این بیماری در فرد عبارت است تغییر روش درمان. به عبارت بهتر؛ زمانی که متخصص متوجه شد که مصرف این دسته از داروها با بدن فرد بیمار سازگار نمی باشد؛ می توان نوع داروی تجویزی را تغییر دهد تا بیمار دیگر با مشکلات این چنین مواجه نگردد تا قادر باشد بارداری هر چه سالم تر و هر چه کم خطر تر را تجربه نماید. یکی دیگر از نکاتی که در هنگام ابتلا به این بیماری می بایست به آن اشاره کرد این است که در صورت مبتلا شدن فرد به این بیماری؛ نیازی به درمان خاصی وجود ندارد و این بیماری خود به خود پس از گذشت مدتی بهبود می یابد. از همین جهت؛ اگر که بیمار قادر به تحمل این مشکل باشد؛ پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی می تواند هم چنان دارو را برای فرد بیمار تجویز نماید. این بیماری به طور کلی بیماری ای نیست که بخواهد برای فرد بیمار و پزشک او جای نگرانی باقی بگذارد. نکته ی دیگری که در همین رابطه بایستی به آن اشاره کرد این است که استفاده از این دارو ممکن است در دوره ی درمان اول باعث شدیدترین سندروم گردد. به بیان دیگر؛ فرد بیمار؛ شدیدترین درد حاصله از ابتلا به این سندروم را در اولین دوره ی درمان ناباروری خود احساس خواهد کرد. در صورتی که فرد درد زیادی را در این رابطه احساس می کند؛ بنا به صلاح دید پزشک متخصص زنان و زایمان و نازایی ممکن است نیاز به بستری شدن در بیمارستان نیز برای او تجویز گردد. اما بستری شدن در شرایط خاص و حاد صورت می پذیرد و همان طور که قبلا نیز به آن اشاره شده است این بیماری در موارد کمی حاد و بحرانی می گردد.

 

استفاده از روش IUI چقدر هزینه در بر دارد؟

قیمت استفاده از این روش در هر کشور ممکن است متفاوت باشد اما به عنوان مثال هزنیه ی استفاده از یک دوره ی این روش درمان برای زوجین می تواند ۸۶۵ دلار باشد. هم چنین قیمت استفاده از این روش ممکن است به شرایط ناباروری زوجین نیز داشته باشد. به عنوان مثال زوجینی که دچار ناباروری شدید تری باشند بایستی بیش از سایر گروه ها از این روش استفاده نمایند و به همین دلیل ممکن است هزینه ی زیادتری را در این مورد پرداخت نمایند. هم چنین شرایط دیگری از جمله محل و یا کشوری که در آن زندگی می کنید و یا وضعیت بیمه ی شما و زوج شما همگی می تواند بر روی قیمت ها و هزنیه های استفاده از این روش موثر و اثر گذار باشند.

در مواردی که فرد بیمار مجبور است تا از اسپرم اهدایی استفاده نماید؛ بایستی خود را برای هزینه های بیش تری نیز آماده سازد. اگر شرکتی که شما را تحت پوشش خود قرار داده است این هزینه را تقبل نمی کند خودتان بایستی هزنیه ی آن را بپردازید.

 

منابع

https://www.asrm.org/topics/detail.aspx?id=1277

http://www.cdc.gov/reproductivehealth/infertility/

http://www.mayoclinic.org/tests-procedures/intrauterine-insemination/home/ovc-20205399

https://medlineplus.gov/ency/article/007294.htm

http://www.resolve.org/family-building-options/making-treatment-affordable/the-costs-of-infertility-treatment.html

https://www.womenshealth.gov/publications/our-publications/fact-sheet/infertility.html

http://www.uptodate.com/contents/infertility-treatment-with-gonadotropins-beyond-the-basics

http://www.uptodate.com/contents/ovulation-induction-with-clomiphene-beyond-the-basics

تمامی حقوق تاپی شاپی متعلق به این سایت است. آماده سازی سایت توسط آرشیتا وب

ورود با نام‌کاربری و گذرواژه

فراموشی گذرواژه